119
edits
| [unchecked revision] | [unchecked revision] |
| Line 111: | Line 111: | ||
<b>"Əgər o, atasının sahib olmadığı bir qadın kölənin uşağı idisə və ya qeyri-qanuni əlaqədə olduğu azad bir qadının uşağı idisə"</b>, o, vərəsələrə qoşulmur və mənsub edildiyi şəxs atalıq iddiası etsə belə, miras almır; <b>"çünki anasının azad və ya kölə olmasından asılı olmayaraq, o, zina uşağıdır."</b>}} | <b>"Əgər o, atasının sahib olmadığı bir qadın kölənin uşağı idisə və ya qeyri-qanuni əlaqədə olduğu azad bir qadının uşağı idisə"</b>, o, vərəsələrə qoşulmur və mənsub edildiyi şəxs atalıq iddiası etsə belə, miras almır; <b>"çünki anasının azad və ya kölə olmasından asılı olmayaraq, o, zina uşağıdır."</b>}} | ||
== Məhəmmədin digər qadın əsirləri == | |||
Səhih hədislərdəki rəvayətlərə görə, Məhəmməd ailələrinin və qəbilələrinin qətlə yetirilməsinə rəhbərlik etdikdən dərhal sonra, ən azı iki halda müharibə əsirləri olan Səfiyyə və Cüveyriyəni əsir götürərək, ehtimal ki, öz iradələrinin ziddinə onlarla birlikdə yaşamışdır. | |||
33-cü surə (Əhzab surəsi) iki yerdə Məhəmmədə mövcud arvadları (on ikidən çox evləndiyi üçün burada ona daha çox evlənmək qadağan edilir) və hazırda sahib olduğu və ya gələcəkdə əldə edə biləcəyi hər hansı qadın kölələrlə cinsi əlaqədə olmaq üçün aşkar və birbaşa icazə verir.{{Quote|{{Quran-range|33|50|52}}|Ey Peyğəmbər! Mehrlərini verdiyin arvadlarını, Allahın sənə qənimət olaraq verdiyi <b>və sağ əlinin sahib olduqlarını (qadın kölələri)</b>, səninlə birlikdə hicrət edən əmin qızlarını, bibilərinin qızlarını, dayın qızlarını və xalalarının qızlarını, habelə Peyğəmbər onunla evlənmək istədiyi təqdirdə özünü Peyğəmbərə bağışlayan mömin bir qadını — digər möminlərə deyil, yalnız sənə məxsus bir imtiyaz olaraq — sənə halal etdik. Biz arvadları və sağ əllərinin sahib olduqları (qadın kölələri) barəsində möminlərə nəyi fərz etdiyimizi bilirik ki, bu (imtiyaz) sənə bir çətinlik olmasın. Allah Bağışlayandır, Rəhmlidir. Onlardan (arvadlarından) istədiyini təxirə sala bilərsən, istədiyini də yanına ala bilərsən. (Müvəqqəti olaraq) kənara qoyduqlarından hansı birini (yenidən yanına almağı) istəsən, sənə heç bir günah yoxdur. Bu, onların sevinmələri, kədərlənməmələri və hamısının sənin onlara verdiyindən razı qalmaları üçün daha uyğundur. Allah qəlbinizdə olanları bilir. Allah Biləndir, Həlimdir. Bundan sonra sənə (başqa) qadınlarla evlənmək və gözəllikləri xoşuna gəlsə belə, onları başqa arvadlarla dəyişdirmək halal deyil; <b>ancaq sağ əlinin sahib olduqları (qadın kölələr) istisnadır</b>. Allah hər şeyə nəzarət edəndir.}}Eyni surənin əvvəlki ayələri göstərir ki, bu qadınlar öz qalalarını tərk etmiş rəqiblərlə aparılan həlledici döyüş zamanı ələ keçirilmiş əsirlər, torpaqlar, evlər və sərvətlər arasında idilər ([https://quran.az/33 Quran 33:20-27]). Təfsirçilərə görə, söhbət Xeybərdən gedir, hərçənd başqa rəvayətlər də mövcuddur. | |||
=== Səfiyyə bint Huyey === | |||
Huyeyin qızı Səfiyyə, Kinanə adlı bir yəhudi rəbbinin (din xadiminin) arvadı idi. Məhəmməd yəhudi kəndi olan Xeybəri fəth etdikdə, rəbbini işgəncəyə məruz qoydurdu və sonra öldürtdü. Səhih Buxaridə yer alan bir rəvayətə görə, Məhəmməd bundan sonra rəbbinin arvadını əsir götürdü. | |||
{{Quote|{{Bukhari|||371|darussalam}}|Əbdüləziz rəvayət edir: | |||
Ənəs dedi: "Allahın Rəsulu Xeybərə hücum edəndə, biz sübh namazını orada, hələ qaranlıq ikən erkən qıldıq. Peyğəmbər atını sürdü, Əbu Talha da həmçinin, mən isə Əbu Talhanın arxasında idim. Peyğəmbər Xeybər küçələrindən sürətlə keçirdi və mənim dizim Peyğəmbərin buduna toxunurdu. O, budunu açdı və mən Peyğəmbərin budunun ağlığını gördüm. O, şəhərə daxil olanda dedi: 'Allahu Əkbər! Xeybər məhv oldu. Biz (döyüşmək üçün) düşmən xalqın yaxınlığına çatdıqda, xəbərdarlıq edilənlərin sabahı nə pis olar!' O, bunu üç dəfə təkrar etdi. İnsanlar işləri üçün çölə çıxdılar və bəziləri: 'Məhəmməd (gəldi)!' dedilər. (Bəzi yoldaşlarımız əlavə etdilər: 'Ordusu ilə birlikdə.') Biz Xeybəri fəth etdik, əsirləri götürdük və qənimətlər toplandı. Dihyə gəlib dedi: 'Ey Allahın Peyğəmbəri! Əsirlərdən mənə bir qadın kölə ver.' Peyğəmbər: 'Get və istənilən bir qadın köləni götür' dedi. O, Səfiyyə bint Huyeyi götürdü. Bir kişi Peyğəmbərin yanına gəlib dedi: 'Ey Allahın Rəsulu! Siz Səfiyyə bint Huyeyi Dihyəyə verdiniz, halbuki o, Qureyzə və Nədir qəbilələrinin baş xanımıdır və o, Sizdən başqa heç kimə yaraşmır.' Peyğəmbər dedi: 'Onu qadınla birlikdə bura gətirin.' Dihyə onunla gəldi və Peyğəmbər onu görəndə Dihyəyə dedi: 'Əsirlərdən ondan başqa istənilən qadın köləni götür.' | |||
Ənəs əlavə etdi: Peyğəmbər sonra onu azad etdi və onunla evləndi." Sabit Ənəsdən soruşdu: "Ey Əbu Həmzə! Peyğəmbər ona (mehr olaraq) nə ödədi?" O dedi: "Onun özü (azadlığı) mehri idi, çünki Peyğəmbər onu azad etdi və sonra onunla evləndi." Ənəs yenə əlavə etdi: "Yolda olarkən Ümmü Süleym onu nikah (mərasimi) üçün bəzədi və gecə onu gəlin kimi Peyğəmbərin yanına göndərdi. Beləliklə, Peyğəmbər bəy oldu və dedi: 'Kimin nəyi (yeməyi) varsa, gətirsin.' O, (yemək üçün) bir dəri süfrə sərdi; bəziləri xurma, bəziləri isə kərə yağı gətirdi. (Zənnimcə, Ənəs 'səviq'i də qeyd etdi). Beləliklə, onlar 'hays' (bir növ yemək) hazırladılar. Bu, Allahın Rəsulunun vəliməsi (toy ziyafəti) idi."}} | |||
=== Cüveyriyə bint əl-Haris === | |||
Sünən Əbu Davuddan olan bir hədis, Bəni Müstaliq qəbiləsinə edilən qəfil hücumdan sonra Məhəmmədin "çox gözəl" olan Cüveyriyəni necə əsir götürdüyünü və bunun Ayişədə qısqanclığa səbəb olduğunu izah edir.{{Quote|1={{Abu Dawud||3931|darussalam}}|2=Möminlərin anası Ayişə rəvayət edir: | |||
əl-Haris ibn əl-Müstaliqin qızı Cüveyriyə, Sabit ibn Qeys ibn Şammasın (və ya əmisi oğlunun) payına düşmüşdü. O, azadlığını satın almaq üçün (mükatibə) müqaviləsi bağladı. O, çox gözəl və gözoxşayan bir qadın idi. Ayişə dedi: "Sonra o, azadlığının satın alınması üçün kömək istəmək məqsədilə Allahın Rəsulunun (sallallahu aleyhi və səlləm) yanına gəldi. O, qapıda dayanarkən mən ona xoşnudsuzluqla (və ya qısqanclıqla) baxdım. Anladım ki, Allahın Rəsulu da (sallallahu aleyhi və səlləm) ona mənim baxdığım kimi (onun gözəlliyini fərq edərək) baxacaq. | |||
Cüveyriyə dedi: 'Ey Allahın Rəsulu, mən əl-Harisin qızı Cüveyriyəyəm və başıma gələnlər sizə gizli deyil. Mən Sabit ibn Qeys ibn Şammasın payına düşmüşəm və azadlığımı satın almaq üçün müqavilə bağlamışam. Azadlığımı satın almaq üçün sizdən kömək istəməyə gəlmişəm.' Allahın Rəsulu (sallallahu aleyhi və səlləm) buyurdu: 'Bundan daha xeyirli olanına meylin varmı?' O soruşdu: 'O nədir, ey Allahın Rəsulu?' Peyğəmbər cavab verdi: 'Sənin əvəzinə azadlıq haqqını mən ödəyəcəyəm və səninlə evlənəcəyəm.' O: 'Bunu edərəm (razıyam)' dedi. | |||
Ayişə dedi: 'İnsanlar Allahın Rəsulunun (sallallahu aleyhi və səlləm) Cüveyriyə ilə evləndiyini eşitdilər. Əllərindəki əsirləri buraxıb onları azad etdilər və dedilər: «Onlar Allahın Rəsulunun (sallallahu aleyhi və səlləm) qohumlarıdır (qohumluq əlaqəsi ilə)». Biz öz xalqına Cüveyriyədən daha çox xeyir-dua (bərəkət) gətirən başqa bir qadın görmədik. Onun sayəsində Bəni əl-Müstaliq qəbiləsindən yüz ailə azad edildi'."}}Başqa bir mətni tərcümə etməyimi və ya bu mənbələrlə bağlı əlavə araşdırma aparmağımı istərdinizmi?{{Quote|{{Bukhari|||2541|darussalam}}|İbn Aun rəvayət edir: | |||
Nafiyə bir məktub yazdım və Nafi məktubuma cavab olaraq bildirdi ki, Peyğəmbər Bəni Müstaliq qəbiləsinə, onlar xəbərsiz olduqları və mal-qaraları su başında suvarıldığı bir vaxtda xəbərdarlıq etmədən qəfil hücum etdi. Onların döyüşçüləri öldürüldü, qadınları və uşaqları isə əsir götürüldü; Peyğəmbər Cüveyriyəni məhz həmin gün əldə etdi. Nafi bildirdi ki, İbn Ömər bu rəvayəti ona danışıb və İbn Ömər özü də həmin ordunun tərkibində olub.}} | |||
== İstinadlar == | == İstinadlar == | ||
edits